Çarşamba , 20 Mayıs 2015
Anasayfa » Yazarlar » Irkçı bir askerin anıları
Irkçı bir askerin anıları

Irkçı bir askerin anıları

Amerika’da son dönemde bir American Sniper fırtınası esmekte. ABD ordusunda Navy Seal keskin nişancısı olarak görev yapmış ve keskin nişancı olarak ordu tarihinde en fazla düşmanı öldürmüş asker Chris Kyle’ın anıları beyaz perdede oldukça büyük bir başarı elde etti.

Beyaz perdedeki bu başarı zaten iyi bir satışı olan kitabın da yeniden gündeme gelmesini sağladı. Üstüne bir de Kyle’ın bu dönem başlayan cinayet davası tam anlamıyla American Sniper’ı moda hâline getirdi. Şunu da söylemek gerek, Amerika’da American Sniper’ı eleştirmek her kesimden tepkiyi çekeceğinizin işareti.

Öncelikle Chris Kyle kitabında da belirttiği gibi Amerikan milliyetçisi. Kendisi değer sıralamasında ülke, aile ve din diyerek ülkesini her şeyden üstün tuttuğunu belirtiyor. Kitap esasında bir askerin eğitiminden başlayarak, savaştığı bölgelerde ve ailesiyle yaşadıklarını anlatıyor. Ancak 381 sayfalık kitabın çoğunluğu Amerikalı askerlerin savaştığı Müslümanların nasıl kötü olduğu ve kahraman Amerikalıların onları öldürürken neler yaşadığı üzerine kurulu.

American Sniper/ Keskin Nişancı da Clint Eastwood tarafından kitabın bu ruhu korunarak sinemaya uyarlanmış. Kitapta sadece bir paragrafta kimi Müslümanların dinî ibadetlerini eksiksiz yerine getirdiği ve sorun olmadığı söyleniyor ama sadece o kadar. Ve filmde buna bile yer yok.

Chris Kyle (Bradley Cooper) Teksas’ta büyümüş, rodeocu kariyerini bırakıp askere yazılmış ve Navy Seal’a seçilmiş bir askerdir. Navy Seal olduktan sonra bir barda hayatının aşkı Taya (Sienna Miller) ile tanışır ve evlenir. Ne var ki sürekli uzak ülkelerde, savaş hâlinde olan bir asker için hayat oldukça zordur.

Filmin açılış sahnesinde bir annenin oğluna bomba verip Amerikan askerlerine koşturmasıyla Chris’in esasında ne kadar zor bir görev yaptığı ve düşmanın ne kadar kötü olduğu gözler önüne seriliyor. Amerikalı askerler film boyunca kendilerine olmadık tuzaklar kuran Müslüman teröristler ile savaşıyor, halkı onların zulmünden kurtarmak istiyor (bu noktada sadece bir aile görülüyor).

Keskin Nişancı’da diğer yandan ülkesi için her türlü riski göze alan Amerikan askerlerinin geride bıraktıkları ailelerinin neler çektiği de kısa da olsa veriliyor. Ne var ki kitapta Taya Kyle’ın yazdığı kısımlar filmde neredeyse hiç yer bulmamış, böylelikle aile sorunları çok da fazla işlenmiyor.

Clint Eastwood’un yönetmen koltuğunda oturduğu Keskin Nişancı ne yazık ki ünlü sinema adamı açısından çok da iyi bir yapım değil. Çoğu insanın düşündüğü gibi uzun bir propaganda filmi. Ancak Amerikalılar son dönemde yetiştirdikleri en önemli kahramanın hayatının anlatılış tarzından oldukça memnun. ABD’de 300 milyonun üzerinde hâsılat ve altı Oscar adaylığı da bunun göstergesi.

Fakat hakkını yememek gerek Bradley Cooper film için çok ciddi bir değişim geçirmiş ve kelimenin tam anlamıyla Chris Kyle’ın ikizi olmuş. Zaten Kyle ailesi de sonrasında Cooper’ın konuşmasından yürüyüşüne her şekilde ona benzediğini kabul ediyor.

Filmin gösterime girmesinin ardından sosyal medyada, özellikle gençler arasında Müslüman ve Araplara karşı nefret söyleminin arttığı görüldü. Yine de bu özellikle ABD basınında neredeyse hiç yer bulmadı. Yazının başında belirttiğim gibi şu dönem Amerikan Sniper’a söz söylemek, ülkenin en temel değerlerini aşağılamakla eş anlamlı.

Bütün Amerikalıların kahraman, Amerikan askerlerinin savaştıkları bölgelerdeki halkın ise işe yaramaz, ispiyoncu ve ikiyüzlü olduğunu, Müslümanların arasında hiç iyi insanların olmadığını ve hepsinin bir şekil ölmeyi hak ettiğini gösteren Keskin Nişancı günümüzde artan şiddet ve yabancı düşmanlığına körükle gidiyor.

Türkiye açısından bakılırsa, akşam evine tek başına dönmek isteyen veya istediği gibi giyinmiş kadınların başlarına gelebilecek her şeyin normal karşılandığı, kartopu oynarken öldürülen bir erkeğin uzun saçlı ve gazeteci olduğu için bir kusuru olduğu varsayılan yerde keskin nişancılara gerek yok. Ülkede zaten herkes diğerlerine bir keskin nişancının öldürülmesi gereken hedeflere baktığı gibi bakıyor.

[email protected]

 

KESKİN NİŞANCI/ AMERICAN SNIPER

Yönetmen: Clint Eastwood
Görüntü Yönetmeni: Tom Stern
Senaryo: Jason Hall, Chris Kyle, Scot McEwen, James Defelice
Oyuncular: Bradley Cooper, Sienna Miller, Kyle Gallner, Cole Konis

 

*

Not:

Geçmiş yazılara şu linkten ulaşabilirsiniz:

http://arsiv.taraf.com.tr

Etiketler:

Hakkında Ali Abaday

Ali Abaday